tuscijski

Definicja:

Pozłacani. Najbogatsi i najbardziej wpływowi obywatele Imperium Tusci. Nazwa wynika z faktu, że są postrzegani jako osoby otaczające się bogactwami, w tym złotem.

Pochodzenie:

Rdzeń: aur-: złoto
Przyrostki: -e-: przyrostek przymiotnikowy, "ze złota" / -at-: przyrostek przymiotnikowy, "wyposażony w, ozdobiony" / -i: końcówka

Przykład:

Z czasów Ery Początku pochodzi za to prawo, które zostało w tej historii wyegzekwowane i które do dziś w salach Senatu na marmurowych tablicach wisi. Zwie się ono Lex Aurea Memorii, gdyż spisano je z woli Aureati — znamienitych rodów Palatynum — i w złoconych literach utrwalono.

Odpowiedniki: -

Definicja:

Pamięć mimowolna lub płynna. Mimowolny przebłysk wspomnienia wywołany bodźcem, najbardziej zbliżony do działania memoria. Powstaje spontanicznie, bez kontroli odbiorcy i uchodzi za pamięć głębszą oraz prawdziwszą od pamięci lotnej.

Pochodzenie:

Przedrostek: in-: nie, bez
Rdzeń: volont- (tuscijski: voluntas): wola
Przyrostki: -aire: przyrostek przymiotnikowy, "dotyczący, związany z"

Przykład:

Szept wspomnienia, przebłysk budzący pełniejszy obraz. Pamięć spontaniczna, niepodlegająca pełnej kontroli. Pozornie nieokiełznana, lecz potężniejsza niż pamięć dobrowolna. Wymaga zmysłowego bodźca — im pełniejsza ich paleta, tym silniejszy efekt.

Odpowiedniki: -

Definicja:

Dawna profesja kowalska, dziś wymarła. Latharios wytwarzali metala, czyli skrzynie ze stopu sanaconidu do przechowywania artefaktów pamięci. Nazwa pochodzi od imienia legendarnego Lathariosa, twórcy pierwszego metalum. Z czasem rzemiosło przerodziło się w sztukę, a kolejne pokolenia tworzyły coraz bardziej wytrawne metala.

Pochodzenie:

Rdzeń: ?
Przyrostki: ?
Uwaga: nazwa przeszła z imienia legendarnego twórcy na nazwę zawodu.

Przykład:

Opis ten przekazał mi Ultiusz — mistrz Latharios z filii imperialnych kowali palatyńskich [...]

Odpowiedniki: -

Definicja:

Tuscijska nazwa dla artefaktów pamięci w postaci maski. Maski pozwalały noszącemu przyjąć cudzą osobowość lub wspomnienia. Po długim noszeniu mogły skasować tożsamość właściciela, a czasem przemawiać głosem kogoś z przeszłości. Wiele masek wzorowano na znacznie starszych, naturalnych artefaktach przypominających maski, które pięknie śpiewały.

Pochodzenie:

Rdzeń: larv-: widmo, maska
Przyrostki: -a: rodzaj żeński, l. poj. / -ae: rodzaj żeński, l. mn.

Przykład:

Tak właśnie dzięki maskom larvae narodziła się sztuka komedii i dramatu, której dzisiejsze, blade kopie jedynie przypominają jej dawną wielkość. Sztuka teatralna — od początku związana z maskami — wzbogacona została o niesłychane doznania, jakie płynęły z obserwacji dzieł największych pisarzy Ery Początku.

Odpowiedniki: -

Definicja:

Wyzwoleni niewolnicy w Tusci. Osoby, które uzyskały wolność osobistą po okresie niewoli, ale pochodzą ze stanu niewolniczego.

Pochodzenie:

Rdzeń: liber-: wolny
Przyrostki: -t-: przyrostek przymiotnikowy / -us: rodzaj męski, l. poj. / -a: rodzaj żeński, l. poj. / -i: rodzaj męski, l. mn. / -ae: rodzaj żeński, l. mn.

Przykład:

Liberti mogą posiadać memorio wyłącznie po jawnym oznajmieniu tego faktu swoim dawnym panom.

Odpowiedniki:

Definicja:

Częściowo utracona energia związana z pamięcią żywych istot, miejsc i zjawisk. Uważane za źródła wizji, cudów i dawnych mocy pojawiających się wśród narodów Dwukontynentu. Jej działanie łączyło pamięć żywych i pamięć miejsca, a ślady tej siły trwają w nielicznych artefaktach pozostałych po dawnych epokach.

Pochodzenie:

Rdzeń: memor-: pamiętny, pamiętać; pamięć
Przyrostki: -io: końcówka rzeczownika (l. poj.) / -iae: l. mn. (poszczególne memorie) / -ia: l. mn. zbiorowa (ogół memorii, moc ogólna)

Odpowiedniki: memoria (uaento), sorei

Definicja:

Cud, czyli niezwykłe zjawisko wywołane działaniem memoria. W kronikach Ery Objawień tak nazywano zwłaszcza największe z nich, którym nadawano numery porządkowe. Od tych zdarzeń Era wzięła swoją nazwę.

Pochodzenie:

Rdzeń: mir-: dziwić się, podziwiać
Przyrostki: -acul-: przyrostek narzędzia i miejsca / -um: końcówka rzeczownika nijakiego (l. mn. -a)

Przykład:

Illud Primum Miraculum – pojawienie się na południowo-wschodnim Dwukontynencie barbarzyńskich ludów nomadycznych zwanych przez samych siebie Tangami, co wstrząsnęło sercami wszystkich ludów naszej ziemii.

Odpowiedniki: -

Definicja:

Specjalna skrzynia wykonana ze stopu sanaconidu, stworzona w dawnych epokach do bezpiecznego przechowywania artefaktów natchnionych pamięcią świata. Chroni zarówno zawartość, jak i otoczenie, a jego wytwarzanie jest dziś rzadką i częściowo zapomnianą sztuką.

Pochodzenie:

Rdzeń: mut- (tuscijski: mutus / mutare): milczący; zmieniać
Przyrostki: -acul-: przyrostek narzędzia i miejsca / -um: końcówka rzeczownika nijakiego / -a: l. mn.

Odpowiedniki: metalum

Definicja:

Odrębny świat lub wymiar, czyli rzeczywistość istniejąca obok innych. Pierwotnie nazwa Dwukontynentu, przejęta przez Tusci i rozszerzona na każdy świat i obcą krainę. W użyciu Unaro zawężona wyłącznie do określenia krainy lub kraju.

Pochodzenie:

Rdzeń: ? (język sprzed obecnej epoki)
Przyrostki: ?
Uwaga: nazwa pierwotnie oznaczała Dwukontynent. Tusci przejęli ją i dopasowali do własnej odmiany (l. mn. realiones). Podobieństwo do tuscijskiego realis jest wtórne.

Przykład:

Łaska życia spłynęła jako pierwsza na dwa realiones. Dwie ziemie, które zostały złączone przez naturę dwoma wąskimi, spiętrzonymi przejściami. Między tymi zaś znajdował się zbiornik najświeższej z wód, na jakie można było natrafić w całym tym świecie.

Odpowiedniki:

Definicja:

Rzadki stop metali o właściwościach umożliwiających bezpieczne obcowanie z artefaktami pamięci. Jego skład i metoda wytwarzania należą do najbardziej strzeżonych tajemnic dawnych epok.

Pochodzenie:

Rdzeń: ? (język sprzed obecnej epoki, nieustalony)
Uwaga: nazwa przetrwała dłużej niż język, z którego pochodzi. Przejęta przez uaento za pośrednictwem tuscijskiego.

Przykład:

Surowy sanaconsid ma barwę przygaszonego złota z przebłyskami chłodnego srebra. W ostrym świetle można dostrzec smugi błękitu i fioletu — rezultat krystalicznego ułożenia bizmutu. W dotyku jest chłodny, ale szybko przejmuje ciepło dłoni, co dawni mistrzowie odlewu określali jako czujność metalu.

Odpowiedniki: sanaconid

Definicja:

Klasa niewolnicza w Imperium Tusci. Osoby pozbawione wolności osobistej, stanowiące własność innych. Mogą zostać wyzwoleni, a wtedy stają się liberti.

Pochodzenie:

Rdzeń: serv-: niewolnik
Przyrostki: -i: końcówka l. mn., rodzaj męski / -ae: końcówka l. mn., rodzaj żeński

Przykład:

Właścicielem memorio może być każdy, kto posiada prawo własności – z wyjątkiem servi. Jeśli niewolnik jest Vocisceptores, to zwrócić musi memorio swemu panu, a ten świątyni panteonu wyznawanych bóstw, jeśli sam nie usłyszy jego głosu.

Odpowiedniki: -

Definicja:

Dawny tytuł wyjątkowych Słyszących, zdolnych przyjmować głos artefaktów. W Erze Początku i Objawień oznaczał każdego, kto słyszał szepty memoria, później zaś odnosił się do władców, uczonych i legendarnych cudotwórców, którym przypisywano moc kształtowania świata pamięcią.

Pochodzenie:

Rdzeń: voc-: głos + scept-: przyjmować, brać na siebie
Przyrostki: -i-: samogłoska łącząca człony złożenia / -or: przyrostek osobowy, wykonawca czynności / -es: l. mn., rodzaj męski

Przykład:

Owe przedmioty, skromne i niepozorne, przyciągały do siebie ludzi — nie słowem, nie blaskiem, lecz szeptem. Szeptem, który jedni słyszeli, a drudzy nigdy. Każdy, kto znalazł ów boski artefakt, był w praktyce pod wpływem boskim, a przynajmniej w to wierzył. Ludzi obdarzonych tym darem nazwano Vocisceptores — Ci, którzy przyjmują głos. Każda taka osoba musiała być obłaskawiona przez samych bogów! Czy było tak naprawdę spytacie? Niekoniecznie.

Odpowiedniki: -

Definicja:

Pamięć dobrowolna lub lotna. Świadoma, dobrowolna forma wspominania oparta na intelektualnej rekonstrukcji przeszłych zdarzeń. Uważana za wybiórczą i powierzchowną, ponieważ nie odtwarza pełni doświadczenia.

Pochodzenie:

Rdzeń: volont- (tuscijski: voluntas): wola
Przyrostki: -aire: przyrostek przymiotnikowy, "dotyczący, związany z"

Przykład:

Każde wspomnienie jest częścią tej warstwy. Wymuszone, gdy świadomie próbujemy je przywołać. Ułomne, bo ogranicza rekonstrukcję. Wybiórcze, bo pokazuje zarys, niepełny obraz. Z takiego wspomnienia nigdy nie osiągnie się autentycznego doświadczenia. […] Pamięć zwana lotną — znika tak szybko, jak się ujawnia.

Odpowiedniki: -